Giá xuất khẩu xổ số miền nam của Việt Nam sang Trung Quốc thấp nhất trong các đối thủ

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, 9 tháng đầu năm 2023, xuất khẩu xổ số miền nam đạt 1,4 triệu tấn, trị giá 1,87 tỷ USD, tăng 0.4% về lượng nhưng lại giảm 18,2% về trị giá so với cùng kỳ năm trước, cho thấy giá xổ số miền nam xuất khẩu chịu áp lực rất lớn.

Sản lượng xuất khẩu xổ số miền nam sang các thị trường như Ấn Độ, Hàn Quốc, Mỹ, Đức, Thổ Nhĩ Kỳ, Đài Loan, Indonesia, Sri Lanka, Nga… phần lớn đều sụt giảm so với cùng kỳ. Tuy nhiên, một số thị trường chủ chốt vẫn tăng trưởng như Trung Quốc, Hà Lan, Argentina, Pháp…

9 tháng đầu năm, Trung Quốc tiếp tục là thị trường xuất khẩu chính, với tỷ trọng chiếm trên 99% về lượng và về giá trong tổng hỗn hợp xổ số miền nam tự nhiên và xổ số miền nam tổng hợp xuất khẩu của cả nước. Con số này cao hơn nhiều so với 74% của năm 2022 - cũng là mốc cao kỷ lục trong vòng 5 năm trở lại đây.

Lý giải nguyên nhân dẫn đến hiện tượng xổ số miền nam của Việt Nam gần như chỉ xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc, Hiệp hội xổ số miền nam Việt Nam cho rằng do giá xuất khẩu xổ số miền nam của Việt Nam trong năm 2022 và 3 quý của năm 2023 đều thấp nhất trong số các đối thủ xuất khẩu xổ số miền nam. Với lợi thế giá thành rẻ cùng nguồn cung xổ số miền nam dồi dào, các đối tác Trung Quốc luôn thích mua xổ số miền nam sơ chế từ Việt Nam.

Kết quả kinh doanh các doanh nghiệp trên sàn chứng khoán đã phần nào phản ánh tình cảnh “được mùa mất giá” của ngành. Trong đó, một vài đơn vị giảm doanh thu nhưng tăng trưởng lợi nhuận, thậm chí chuyển lãi nhờ hoạt động tài chính hoặc hoạt động khác. Ngược lại, một vài đơn vị chứng kiến cảnh lợi nhuận giảm mạnh, thậm chí thua lỗ. 

Lợi nhuận chủ yếu không đến từ hoạt động kinh doanh chính

Nếu trừ thời điểm quý III/2021 (thời điểm giá thành xổ số miền nam thế giới tăng mạnh cả về lượng và giá do tình trạng khan hiếm nguồn nguyên liệu và nhu cầu tăng đột biến), lợi nhuận các doanh nghiệp này tương đối khả quan so với cùng kỳ các năm trước đó và đa phần nhờ những khoản thu từ hoạt động khác. 

Cụ thể, trong số các đơn vị tăng trưởng lợi nhuận so với cùng kỳ 2022, xổ số miền nam Bà Rịa là đơn vị có mức tăng cao nhất với gần 4 lần, tương đương hơn 35 tỷ đồng. Dù giá bán xổ số miền nam giảm 17% về chỉ còn khoảng 33.468 đồng/tấn, nhưng nhờ sản lượng tiêu thụ xổ số miền nam tăng 27% đã giúp doanh thu quý III tăng hơn 9%, lên hơn 105 tỷ đồng. Tuy nhiên, giá bán giảm vẫn khiến biên lãi gộp bị thu hẹp 2,6 điểm phần trăm.

Bù lại, BRR có khoản doanh thu tài chính gần 41 tỷ đồng, gấp 101 lần cùng kỳ, đến phần lớn từ 40 tỷ đồng tiền cổ tức nhận được từ CTCP xổ số miền nam Bà Rịa - Kamphong Thom (công ty liên kết do BRR trực tiếp sở hữu 49,15% vốn, chuyên đầu tư dự án tại Campuchia về trồng, khai thác và chế biến sản phẩm từ xổ số miền nam).

Tương tự,xổ số miền nam Phước Hoà cũng ghi nhận khoản lợi nhuận lớn đến từ mảng bất động sản công nghiệp. Cụ thể, ngược lại với đà giảm của doanh thu bán xổ số miền nam, mảng cho thuê đất và phí sử dụng hạ tầng khu công nghiệp của PHR lại tăng 42%. Mặc dù chỉ chiếm 42% trong cơ cấu doanh thu, nhưng mảng này chiếm đến 95% cơ cấu lợi nhuận gộp. Biên lợi nhuận gộp của mảng ở mức cao với 74%, nhờ chi phí chuyển đổi từ đất trồng xổ số miền nam sang đất nông nghiệp thấp.

Ngoài ra, doanh nghiệp ghi nhận doanh thu hoạt động tài chính trong quý tăng 33% so với cùng kỳ năm ngoái nhờ lãi tiền gửi ngân hàng tăng. Ngoài ra, lãi từ công ty liên kết tăng nhờ ghi nhận 25 tỷ đồng tiền lãi từ CTCP Khu Công nghiệp Nam Tân Uyên. 

Tại xổ số miền nam Tân Biên, doanh thu và lợi nhuận sau thuế quý III đồng loạt tăng 42% và 101% so với cùng kỳ, lên 314 và 32 tỷ đồng. Theo giải trình, nhờ việc tăng sản lượng xổ số miền nam tiêu thụ và giảm chi phí tài chính đã giúp lợi nhuận tăng. Bên cạnh đó, số lỗ hoạt động khác cũng giảm trên 6 tỷ đồng, từ đó hỗ trợ lợi nhuận. 

Với DRI, doanh thu gần 94 tỷ đồng, giảm 15%. Trong đó, doanh thu mủ xổ số miền nam chiếm hơn 92 tỷ đồng, còn lại là doanh thu từ chuối và điều. Biên lãi gộp cũng giảm từ 33% xuống còn 26%.

Hoạt động tài chính trở thành điểm sáng với doanh thu 5 tỷ đồng, tăng 40%, nhờ lãi chênh lệch tỷ giá; đồng thời diễn biến tỷ giá thuận lợi cũng giúp nợ vay dài hạn ngân hàng bằng USD của công ty con tại Lào giảm đáng kể, qua đó chi phí tài chính giảm 84%, chỉ còn hơn 4 tỷ đồng. Kết quả, doanh nghiệp lãi gần 11 tỷ đồng trong quý III, trong khi cùng kỳ lỗ gần 6 tỷ đồng.

Hàng loạt cái tên sụt giảm 

Tập đoàn Công nghiệp xổ số miền nam Việt Nam là đơn vị sụt giảm lợi nhuận lớn nhất so với các doanh nghiệp cùng ngành về giá trị tuyệt đối. Theo đó, GVR có kết quả sản xuất và kinh doanh mủ xổ số miền nam tăng 25%; kinh doanh bất động sản, hạ tầng tăng 12%; đưa doanh thu trong kỳ tăng 6%, lên 6.195 tỷ đồng. Nhưng ở chiều ngược lại, hoạt động sản xuất kinh doanh chính là sản phẩm từ xổ số miền nam, chế biến gỗ và hoạt động khác giảm lần lượt 70%, 38% và 14%.

GVR phải đối mặt với tình trạng giá bán mủ xổ số miền nam giảm, trong khi giá nhiều mặt hàng đầu vào tăng mạnh, dẫn đến biên lãi gộp giảm 7,1 điểm phần trăm, về mức 19,9%. Riêng biên lãi gộp mủ xổ số miền nam giảm 9,8 điểm phần trăm, về 17%.

Ngoài ra, GVR còn lỗ 276 tỷ đồng từ CTCP Gỗ MDF VRG - Dongwha và không ghi nhận lợi nhuận từ CTCP Thống Nhất. Do đó, lợi nhuận sau thuế giảm một nửa, xuống còn 494 tỷ đồng. 

xổ số miền nam Sông Bé là đơn vị duy nhất chuyển lãi thành lỗ dù doanh thu vẫn tăng 7,5% lên hơn 8 tỷ đồng. Nguyên nhân là do giảm thu từ thanh lý tài sản và hoạt động khác, trong khi doanh thu hoạt động không đủ chi trả chi phí nên SBR lỗ ròng 4,3 tỷ đồng, cùng kỳ lãi 1,2 tỷ đồng. 

xổ số miền nam Đồng Phú cũng chịu áp lực giá bán xổ số miền nam giảm khiến doanh thu trong kỳ giảm 2 con số.

Với các doanh nghiệp ngành xổ số miền nam với sản phẩm săm lốp, kết quả kinh doanh có phần trái chiều. Cụ thể, doanh thu của xổ số miền nam Đà Nẵng (mã: DRC) giảm 17%, đạt 1.124 tỷ đồng, chủ yếu do tình hình sản lượng và giá bán của các dòng lốp chủ đạo không khả quan. Đóng góp chính vẫn từ doanh thu lốp radial (67%) và lốp bias (16%). Kết thúc quý, DRC lãi 76 tỷ đồng, giảm nhẹ gần 2%.

Trái ngược, xổ số miền nam Sao Vàng (mã: SRC) lại tăng trưởng lợi nhuận nhờ đà giảm của chi phí bán hàng giúp lãi sau thuế hơn 6 tỷ đồng, tăng gần 58%.

Triển vọng nào cho giá xổ số miền nam quý IV?

Với hơn 99% là xuất sang Trung Quốc, việc xuất khẩu xổ số miền nam của Việt Nam gần như là "bỏ trứng vào một giỏ", đồng nghĩa phải chờ đợi sự phục hồi tiêu thụ của đất nước tỷ dân.

Đến thời điểm này vẫn nhiều nhận định tỏ ra lạc quan rằng, giá xổ số miền nam sẽ tăng trưởng trở lại trong quý cuối năm và đầu năm 2024. Hiện giá dầu đang tăng lên, đã khuyến khích người dùng chuyển từ xổ số miền nam tổng hợp có nguồn gốc từ dầu mỏ sang sử dụng xổ số miền nam tự nhiên. Trong bối cảnh xuất khẩu xổ số miền nam của Việt Nam đang rơi xuống mức âm, thì tín hiệu lạc quan ở thị trường chủ lực là Trung Quốc vẫn nhen nhóm hy vọng của các nhà xuất khẩu xổ số miền nam Việt Nam.

Trao đổi với VnEconomy, ông Phạm Quang Anh, Giám đốc Trung tâm Tin tức Hàng hóa Việt Nam nhận định: “Trung Quốc đóng vai trò quan trọng trên "bản đồ” thương mại xổ số miền nam thế giới, đặc biệt nhu cầu nhập khẩu trong thời gian tới rất lớn. Dự báo nhu cầu xổ số miền nam của Trung Quốc sẽ tăng trong những tháng cuối năm, do đó giá xổ số miền nam thế giới từ nay đến cuối năm có thể hướng tới vùng giá 1.700 - 1.800 USD/tấn nếu kinh tế Trung Quốc và ngành công nghiệp sản xuất ô tô của nước này đạt mức kỳ vọng”.

Ở diễn biến khác, khoảng thời gian từ giữa tháng 9 đến giữa tháng 1 hàng năm là mùa sản xuất xổ số miền nam tự nhiên cao điểm trên toàn cầu. Nguồn cung dồi dào trong mùa này từng gây áp lực lên giá hàng năm. Điều đáng ngạc nhiên là, trái ngược hoàn toàn với quy luật thông thường, trong năm nay nguồn cung thế giới không có dấu hiệu tăng theo mùa, thông tin từ Tạp chí xổ số miền nam Việt Nam.

Trước những lợi thế và nhu cầu rõ ràng, Hiệp hội xổ số miền nam Việt Nam khuyến cáo các doanh nghiệp xuất khẩu xổ số miền nam cần có chiến lược tăng tỷ lệ xổ số miền nam chế biến hơn là xổ số miền nam nguyên liệu để nâng cao giá trị xuất khẩu. Với tình hình thực tế 3 quý đầu năm, kỳ vọng xuất khẩu xổ số miền nam 3 tháng cuối sẽ không còn tăng trưởng âm. Tuy vậy, dự báo kim ngạch xuất khẩu xổ số miền nam khó có thể đạt được mục tiêu 3,5 tỷ USD như kế hoạch đặt ra hồi đầu năm mà sẽ chỉ dừng ở mức 3 tỷ USD.