Phát biểu tham luận tại Hội nghị phát triển thị trường xổ số hôm nay  an toàn, lành mạnh, bền vững, chiều 14/7, TS.Trần Du Lịch - Thành viên Hội đồng tư vấn chính sách tài chính - tiền tệ quốc gia cho biết, thị trường xổ số hôm nay là một trong 5 thị trường chính của nền kinh tế nước ta được xác định từ Đại hội IX (2001). Trong hơn 20 năm qua, thị trường xổ số hôm nay đã đóng góp tích cực trong quá trính công nghiệp hóa và đô thị hóa; là một trong những động lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Nhiều chuyên gia đã tính toán, thị trường xổ số hôm nay đóng góp trực tiếp khoảng 10% GDP và đóng góp gián tiếp thông qua các ngành kinh tế khác khoảng 20% GDP. Tỷ lệ đô thị hóa ở nước ta còn thấp (khoảng 38% dân số), nên dư địa rất lớn để phát triển thị trường xổ số hôm nay gắn với quá trình đô thị hóa. Đây là dư địa cho phát triển.

Thị trường xổ số hôm nay cũng là lĩnh vực có tỷ trọng thu hút đầu tư kinh doanh lớn. Vốn nhà nước đầu tư dẫn dắt cho tư nhân đầu tư kinh doanh xổ số hôm nay là vốn mồi là hiệu quả nhất.

Đối với nhà đầu tư, thị trường xổ số hôm nay đã làm thay đổi bộ mặt nhiều đô thị theo hướng hiện đại; xây dựng nhiều sản phẩm du lịch - xổ số hôm nay, làm thay đổi nhiều địa bàn hoang sơ thành những khu du lịch có tầm cỡ quốc tế; cung cấp một khối lượng nhà ở khổng lồ cho quá trình đô thị hóa và tăng dân cư đô thị; đồng thời cũng đóng góp quan trọng cho nguồn thu ngân sách…

Đầu cơ đất, đẩy giá đất là "tai họa cho nền kinh tế"

TS. Trần Du Lịch cho rằng: Trước tiên, khi tiếp cận thị trường xổ số hôm nay về lý thuyết, chúng ta tiếp cận rất trách nhiệm. Thực tế thị trường xổ số hôm nay  có tới 3 thị trường là thị trường mua bán; thị trường cho thuê và thị trường thế chấp, nhưng ở Việt Nam chỉ mới nói thị trường mua bán.

Thứ hai, làm giàu từ kinh doanh xổ số hôm nay là nhanh nhất, nên thu hút nhiều người bỏ sở trường đi làm xổ số hôm nay. TS. Trần Du Lịch chia sẻ, "tôi đã gặp nhiều người khổ sở vì bỏ sở trường đi làm xổ số hôm nay. Có tình trạng người người đi kinh doanh xổ số hôm nay. Trong chuyến đi miền Trung, tôi thấy nhiều người đi kiếm nhà, kiếm đất để mua, đầu cơ đất, đẩy giá đất. Đây là tai họa cho nền kinh tế".

Thứ ba, theo TS. Trần Du Lịch: kinh nghiệm từ các nước cho thấy, để quản lý thị trường xổ số hôm nay, hạn chế đầu cơ, người ta dùng 2 công cụ để điều chỉnh. Một là, "đất nhà nước cho làm gì thì làm cái đó, không có quyền tôi có đất tôi làm gì thì làm". Công cụ thứ 2 là công cụ tài chính "thuế và phí".

Sàng lọc doanh nghiệp, kiểm soát nhà đầu tư

Để thị trường phát triển lâu dài, bền vững,  TS. Trần Du Lịch đưa ra 2 nhóm giải pháp. Trước hết, cần rà soát để hình thành hệ thống các văn bản điều chỉnh hoạt động của thị trường xổ số hôm nay.

Thứ hai, nghiên cứu bỏ thuế chuyển mục đích sử dụng đất từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp, mà đánh thuế xổ số hôm nay từ ngày được cấp quyền sử dụng đất ở.

Trước mắt quy định này áp dụng cho tất cả các nhà ở trong các dự án mới phát triển (thay đổi tư duy thay vì Nhà nước thu tiền một lần như hiện nay sang Nhà nước thu ít hơn nhưng thu hàng năm - Đây là khoản thuế trực thu rất bền vững).

 TS. Trần Du Lịch đề nghị có thể xin Quốc hội cho Chính phủ làm thí điểm. Một vấn đề nếu vướng nhiều luật, thì lấy luật chính làm căn cứ, luật điều chỉnh. Còn luật khác thì có thể chấp nhận trong quá trình chưa sửa, thị trường ức chế do các quy định. Nếu luật này là chính, các luật khác chưa phù hợp, thì lấy cái chính làm chủ, trong khi chờ xây dựng hệ thống luật.

Tiếp đó, cùng với việc sàng lọc những doanh nghiệp yếu kém, làm ăn sai phạm cần phải tạo môi trường cho doanh nghiệp làm ăn chân chính phát triển.

Cuối cùng, TS. Trần Du Lịch cho rằng việc xử lý những sai phạm, chấn chỉnh những bất cập trong quản lý thị trường xổ số hôm nay, thị trường tài chính là cần thiết, nhưng giải pháp phải linh hoạt, bảo đảm không làm ngưng trệ sự phát triển của thị trường xổ số hôm nay, nhất là trong giai đoạn phục hồi kinh tế.

"Duy trì dòng vốn và tháo gỡ thủ tục hành chính để thị trường hấp thụ được vốn là hai trọng tâm trong quản lý nhà nước thị trường xổ số hôm nay", ông Lịch nhấn mạnh.

Nói về vấn nạn đầu cơ xổ số hôm nay, GS.TS Hoàng Văn Cường cho rằng đây là câu chuyện mua xong để chờ tăng giá. Việc tăng giá xổ số hôm nay ở đây không phải là do tăng giá xổ số hôm nay công trình mà tăng giá chủ yếu do yếu tố cấu thành đất đai trong xổ số hôm nay đó.

Theo ông Cường, trong Luật Đất đai, nếu chúng ta thực hiện được việc điều tiết giá trị tăng lên của đất đai thì sẽ hạn chế được việc đầu cơ xổ số hôm nay. Chuyên gia này hy vọng thời gian tới đây, chúng ta sẽ sử dụng các chính sách thuế trong việc điều tiết tăng giá đất đai.

Ví dụ, chúng ta đánh thuế cao giữa việc chênh lệch giá giữa mua và bán theo thời gian, đánh thuế theo mức chiếm hữu xổ số hôm nay (chiếm hữu càng lớn giá trị càng cao thì mức thuế càng cao), như vậy sẽ hạn chế được việc đầu cơ".

Mặt khác, ông Cường đề nghị cần đăng ký đất đai, thực hiện số hóa toàn bộ thông tin đất đai và xổ số hôm nay để hình thành hệ thống thông tin số về đất đai và xổ số hôm nay thống nhất, đồng bộ phục vụ cho quản lý biến động và thông tin chiếm giữ xổ số hôm nay.

“Nghiêm cấm việc mua bán trao tay về đất đai xổ số hôm nay không qua đăng ký giao dịch, không bảo vệ thậm chí thu hồi đất đai, xổ số hôm nay giao dịch trao tay không đăng ký”, ông Cường nhấn mạnh.

Về quy hoạch, theo ông, đi liền với quy hoạch đất đai, cần phải có chiến lược phát triển xổ số hôm nay và kế hoạch thực hiện như thế nào. Đây là vấn đề quan trọng và có lẽ cũng là công cụ quan trọng nhất của nhà nước trong việc quản lý thị trường, định hướng cho thị trường phát triển.

Cuối cùng ông cho rằng phải kiểm soát được các nhà đầu tư. “Ít nhất nhà đầu tư xổ số hôm nay phải có đủ năng lực tài chính để phát triển xổ số hôm nay, tham gia đấu thầu dự án, đấu giá quyền sử dụng đất để tránh tình trạng dự án bỏ hoang chậm tiến độ, đất đấu giá cao rồi bỏ cọc”, ông Cường nói.

Ông Cường đề nghị nhà đầu tư khi đấu giá đất mà bỏ cọc hoặc nhận dự án không triển khai thì ngân hàng phải trích tiền từ tài khoản ký quỹ của nhà đầu tư hoặc bảo lãnh để nộp phạt vào ngân sách nhà nước.

Đề xuất các quy định về thuế đối với xổ số hôm nay

Phát biểu tại Hội nghị, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Thanh Nghị cũng đưa ra đề xuất các quy định về thuế với xổ số hôm nay. Bộ trưởng Nguyễn Thanh Nghị đề xuất:

Nghiên cứu, đề xuất các quy định về thuế đối với xổ số hôm nay, hoạt động giao dịch, kinh doanh xổ số hôm nay.

Nghiên cứu, rà soát, sửa đổi các quy định liên quan đến đấu giá quyền sử dụng đất, xác định giá đất bảo đảm thống nhất, phù hợp thực tế địa phương.

Khẩn trương tổ chức lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch đô thị, nông thôn, quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và xây dựng Chương trình phát triển nhà ở, Kế hoạch phát triển nhà ở tại các địa phương;

Công khai, minh bạch thông tin, danh mục, tiến độ các Dự án phát triển hạ tầng, các dự án xổ số hôm nay lớn và việc sáp nhập, thành lập, nâng cấp đô thị, đơn vị hành chính tại địa phương, ngăn chặn hiện tượng thông tin đồn thổi nhằm đẩy giá, trục lợi bất hợp pháp.

Tăng cường công tác quản lý nhà nước tại địa phương về quy hoạch, xây dựng, thị trường xổ số hôm nay và quản lý đất đai tại các địa phương để có biện pháp quản lý, ngăn chặn việc tách thửa, phân lô bán nền không đúng quy định, không phù hợp quy hoạch, không được đầu tư hạ tầng, chưa được phép đầu tư.

Tăng cường kiểm soát hoạt động các sàn giao dịch xổ số hôm nay, các hoạt động môi giới xổ số hôm nay để kịp thời chấn chỉnh.

Hoàn thiện và thực hiện công khai hệ thống thông tin về nhà ở và thị trường xổ số hôm nay.

Thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các vi phạm pháp luật trong hoạt động kinh doanh xổ số hôm nay; xử lý các hành vi đưa thông tin không chính xác, gây nhiễu loạn, tác động tiêu cực đến hoạt động thị trường tài chính, tín dụng xổ số hôm nay.